Int Lindner Moor dar steit en Hütt

Bitte prüfe den Text zunächst selbst auf Auffälligkeiten und nutze erst dann die Funktionen!

Wähle rechts unter „Einstellungen“ aus, welcher Aspekt untersucht werden soll. Unter dem Text findest du eine Erklärung zu dem ausgewählten Aspekt. Nicht jede Anmerkung ist für die Analyse gehaltvoll.

Klaus Groth: Int Lindner Moor dar steit en Hütt Titel entspricht 1. Vers(1859)

1
Int Lindner Moor dar steit en Hütt.
2
Wer is de Ol de buten sitt
3
In bloten Kopp mit swarte Haar,
4
As Törf so brun un sunderbar?

5
So sitt he op en groten Bült,
6
As weer't en gaten koppern Bild,
7
De Backen vun de Sünn vergüldt,
8
De witten Ogen lopt em wild.

9
Wat makt he hier int Lindner Moor?
10
Dats Allens brun un wild un sor,
11
Dar wasst keen Bom in deepen Sump,
12
Dar schrigt de Pocken holl un dump,
13
Dar kikt des Morgens ut den Dak
14
Keen Hütt, as diss, ut Soden makt.

15
De Moorlüd hebbt all Fierabnd
16
Un wannert dœr de Heid tosam,
17
De Schüffeln blinkert wit hendal,
18
Dat ganze Moor is still un kahl.

19
De Ole süht ni hęr ni hin,
20
He süht man jümmer in de Sünn;
21
De farvt de Höchden gold un gęl
22
Un inne wide Feern en Mœl,
23
Un treckt sik in en sülwern Strahl
24
Bi Büsum still na't Haf hendal.

25
Wo süht he na? un folt de Hann'?
26
Un röhrt de Lippen dann un wann?

27
Un sä he di ok lud un klar,
28
Wat he der brummt so sunnerbar:

29
Du meenst, he harr di wat vertellt
30
Vun Babel ut de Ünnerwelt.

31
Do keem dar Een de Heid hentlank
32
Mit mischen Kętels spegelblank,
33
De Backen ębn so mischengęl,
34
Dat Haar so swart as Sott un Kœl.
35
De gung al oft den krusen Weg,
36
De bruk keen Kluwer un keen Stegg.
37
De keem de brune Heid hendal,
38
As bruk he nich den Borrn enmal.
39
De Hœv hett Flünk, dat Fahl hett Been,
40
Hest du en Minschen flegen sehn?
41
Un sett he œwern Gröv so slank,
42
So klirrn de Kętels gęl un blank,
43
Denn glinstern em de Ogn un Tähn
44
As Ębenholt un Elfenbeen.

45
De Ole sitt un süht em kam
46
Un drückt de magern Hann' tosam,
47
Un as he so na'n Hęben süht,
48
So ward he fründli still un blid.

49
Man noch en Sprunk un wücke Schritt,
50
So steit de Junge vœr de Hütt.

51
Ut Lumpen kikt de fine Hut
52
Vun Hals un brede Schullern rut,

53
Un wille Kraft un Æwermoth
54
De krüs't de Lippen small un roth.
55
Doch steit he vœr sin Ole blöd
56
Un sinni op sin nakten Föt,
57
De ębn noch dœr de Heiloh gingn,
58
As kunn keen isen Kęd se dwingn.
59
He leggt de Arms vœrkrüz tohop
60
Un bögt den willen krusen Kopp,
61
De em de Ole sach beröhrt
62
Un lang in fremde Sprak beswört.

63
Denn harrn se sik bi beide Hann'
64
Un seegn sik, o wadenni! an.

65
Hest du en ole Moder sehn?
66
Se sitt un spinnt, alleen, alleen,
67
Se sitt un spinnt de ganze Dag,
68
Un liggt un gruwelt Nach vœr Nach;
69
Se firt ęr Wihnacht blot mit Weenn,
70
Un firt ęr Ostern noch alleen,
71
Un Summers inne warme Sünn,
72
So sitt se noch alleen to spinn'.
73
Un wedder is de Winter dar:
74
Du lewe Gott – dat drütte Jahr!
75
De stillen Winterabnds begünnt,
76
Se sitt der noch alleen un spinnt.
77
De Snee de knarrt vun menni Tritt,
78
De Een man blot is nich dermit,
79
De is so wit, Gott weet wohin,
80
Un se mutt weenn un spinn' un spinn'.
81
Dar – hör! dar kumt en Schritt hentlank,
82
De hett dat ili, na de Gank,
83
De hett wul noch wat Wichtigs vœr,
84
De – hör! de kumt an unse Dœr –
85
Un langs de Dęl – wer schull dat węn?
86
Moder, – hol op! dat is din Sœn!

87
Unruh Hans Krüschan, seggt de Ol,
88
So büst du dar? Ik dach dat wul!
89
Du harrst mi seggt, dœr Busch un Brok,
90
Du harrst mi seggt, dœr Für un Rok,
91
Dœr Noth un Dod, dœr Bęk un Bach,
92
So weerst du hier ton längsten Dag.
93
Un noch is Tid: sitt dal! nimm an!
94
Noch is de Sünn ni ünnergan.

95
Wa wunnerli! Wat weer't en Sprak!
96
En Dütsch, as weer't in Babel makt!

97
Un darmit krop he in de Hütt,
98
Un hal en Kassen, wücke Pütt,
99
En Kętel, Fürtüg, Heid un Stroh,
100
Un bald, so brenn dat lichterloh.

101
Unruh Hans Krüschan! süh darhin!
102
Int Water dukt de gollne Sünn.

103
Ik heff ęr będt vun Himmel to Eer,
104
Dat se di sęker to mi föhr
105
Dœr Murt un Moor, dœr Pohl un Pahl,
106
Un di vergoll mit gollen Strahl,
107
Un dat de Gadschi di nich bunn',
108
Wo Se den Weg ni to di funn'.

109
Sühst du de Spitz dar achtern Dorn?
110
Dat is de Heider Klockenthorn!
111
Ik seeg em nie int Abendroth,
112
So kakt un brennt mi all dat Blot.
113
Dar heff ik sęten in en Lock,
114
Dar weer ik kędt an Pahl un Block,
115
Dar weer ik fastsmędt an en Pahl,
116
Dar keem ni Sünn noch Maan hendal.
117
Du weerst noch niet in düssen Lęben,
118
Ik harr di kum din Nam eerst gęben:
119
»unruh Hans Krüschan.« Vœr de Hütt,
120
Hier oppe Stell, wo ik nu sitt,
121
Dar seet din Mutter oppe Bank,
122
En Rumnitscheie blink un blank:

123
Do keem de Kassak – hö! ik wuss,
124
He brenn vœr Lust, he lach vœr Lust:
125
So stat de Tiger inne Wuth!
126
He slog toeerst: ik drop em gut!
127
Hier is dat Biel, dar is de Murt,
128
Wo nu de Knaken fult un smurrt.
129
Se hebbt mi halt un mi verhört,
130
Ik heff man seggt, ik harr mi węhrt,
131
Un keem der'n Kassak noch so grot
132
Un fat ęr an – ik slog em dot.

133
Un as ik loskeem heff ik söch:
134
Kassaks un Rumnitscheie weg!

135
De Ole seet un sweeg en Stot,
136
Un heel de magern Hann' in Schot,
137
Un schütt den Kopp, un wat he mak,
138
Un mummel wedder'n fremde Sprak.
139
Am Ende keek he inne Sünn
140
Un stunn, as muss he sik besinn'.

141
Denn slot he sach den Kassen op,
142
Un sammel mank den Plünn herum

143
Un bunn en roden Dok um Kopp,
144
En bunten Gurt um Liv herum

145
Un rich sik hoch un füri op,
146
Un swunk en bunten Stock herum –

147
De Sünn de keek noch ębn herop,
148
Dat ganze Moor weer still un stumm, –

149
Wa wunnerli war't alltohop,
150
As he nu sung, as he nu brumm!

151
Treckst du hin na't Westen?
152
Treckst du na de See?
153
Du büst Himmelskönig,
154
Ik Obaroree.

155
Zepter vun Iskander
156
Gung vun Hand to Hand:
157
Trocken in den Nębel
158
Rut ut Morgenland.

159
Reckt en Barg na'n Himmel,
160
Baben blitzt de Snee,
161
Schickt de Water alle
162
Na de grote See.

163
Trocken as de Wulken
164
Hoch ut Asia,
165
Swarte Granegina
166
Trock uns achterna.

167
Water wasst int Lopen,
168
Wulken füllt de See:
169
Wo's din Volk, Obaro,
170
Segg, Obaroree?

171
As de Steern an Hęben
172
Weern wi antosehn,
173
As de Sünn an Abend
174
Sta ik hier alleen.

175
Schickst du Himmelskönig
176
Mi din letzten Strahl,
177
Legg ik – hör! Iskander!
178
Nu din Zepter dal.

179
Sühst du se int Westen?
180
Grote Himmelsree?
181
Sünd se achtert Water?
182
Achter de grote See?

183
Bün so möd vunt Töben,
184
Kann ni achterna,
185
Lat min Sœn se söken
186
In Amerika.

187
Föhr du em un Alle,
188
Wis' du em de Bahn,
189
Bring du em in Purpur
190
Na'n Takt-i-Suleiman.

191
Reckt de Barg na'n Hęben,
192
Baben blitzt de Snee,
193
Baben lat em glänzen
194
As du, Himmelsree!

195
As de düstern Wulken
196
Um din gollne Kron,
197
Sta sin Volk versammelt
198
Um sin blanken Thron!

199
Hör mi, Himmelskönig,
200
Hör mi oppe Knee,
201
Eenmal noch beswör ik
202
Di as Obaroree!

203
De Sünn versteek de letzte Strahl,
204
Se smeten sik int Reethgras dal,
205
De Nęwel lę sik dick opt Moor,
206
De Pocken quarken dump int Rohr,
207
Dat Für dat flacker gęl un swach,
208
Allębn un dämmri keem de Nach,
209
De Steern de trocken still un blaß,
210
Se legen still int kole Gras. –

211
De Hütt is lang aln Dutten Bült,
212
De Rüschen wasst dar grot un wild,
213
De Moorkuhl is en swarten Sump,
214
Dar fleit de Unken holl un dump,
215
Int Lackreep brödt de wille Aant:
216
Dar hett vœr Tidn en König wahnt.

(Haider, Thomas. A Large Annotated Reference Corpus of New High German Poetry. In: Proceedings of the 2024 Joint International Conference on Computational Linguistics, Language Resources and Evaluation (LREC-COLING 2024), S. 677–683, Torino, Italia. ELRA and ICCL. 2024. Ursprünglich aus: Deutsches Textarchiv, CC BY-SA 4.0.)

Dieser Text könnte aus folgender Literaturepoche stammen:

Einstellungen

    Text teilen & herunterladen

    PDF-Export

    Arbeitsblatt zur Interpretation herunterladen

  • Äußere Form

  • Sprachlich-inhaltliche Analyse

  • Voller Zugriff auf Textopus

    • Interaktive Analyse von über 65.000 Gedichten und über 700 Dramen

    • Zugriff auf mehr als 400 Rezitationen und hilfreiche Epochenübersichten

    • Mit Aufdeckfunktion zum Selbstlernen von Stilmitteln, Kadenzen, Metrum u. v. m.

    Textopus App

    Textopus-App

    € 4,99/Jahr
    In-App-Kauf
    Apple App StoreGoogle Play Store
    Klett Digitale Unterrichtsassistenten

    Für Lehrkräfte

    Kostenlos in ausgewählten Digitalen Unterrichtsassistenten der Deutsch-Lehrwerke des Ernst Klett Verlags
    Deutsch kompetent

Klaus Groth
(18191899)

* 24.04.1819 in Heide, † 01.06.1899 in Kiel

männlich, geb. Groth

Niederdeutscher Lyriker und Schriftsteller

(Aus: Wikidata.org)

Textopus kann Fehler machen. Überprüfe die Informationen. Teils KI-gestützt. Siehe Hinweise zur möglichen Fehleranfälligkeit.