1
Oll Mutter Knaksch, de hadd en Jungen,
2
Man einen hadd s', doch dese ein,
3
De was dorför ok gaud gelungen –
4
So'n Schapskopp hadd de Welt nich seihn;
5
Doch Mutter Knaksch, de glöwt nich dran,
6
Dat ehr leiw Jünging dumm süll sin,
7
Sei kek in ehren Sähn Jehann
8
As in en gollen Bäker rin.
9
Jehann, de müßt nu Scheper warden,
10
Un wenn sei em taum Naren hadden,
11
Denn tröst em Mutter: »Du büst kläuker;
12
Ut'n Scheper«, säd se, »un Aptheiker,
13
Min Sähning, dor kann allens warden.«
14
Na, 't kamm ok so. – De Tid kamm 'ranne,
15
Dunn was't vörbi mit Lämmergripen,
16
Dunn los't uns' leiw lütt Knaken Hanne
17
Sick fast un müßt von Hahnen-Liepen
18
Hen nah Swerin tau de Soldaten.
19
Dor stünn hei vör de Kummischon.
20
»for Grenadier zu kurz geraten,
21
For Jäger nich von Proportschon,
22
For di Dreiguner im Gesäß zu eng,
23
Zu brauchen bloß bei die Kanon,
24
Un geht's nich da, bei's schwer Gedränk.«
25
Un kamm nu tau'r Attolleri.
26
Dor müßt hei nu von morgens früh
27
Bet's abends mit den Wischer stahn
28
Un mit de Lunt up't Zündlock slahn
29
Un mit de Handspeik rüm handtieren,
30
Dat Riden un dat Führen lihren
31
Un ümmer Proppen äwer Proppen
32
In de Kanon herinne stoppen.
33
Na, dorbi stellt sick uns' Jehann
34
Denn ganz gefährlich abellsch an,
35
Un knapp man hett hei't richtig truffen.
36
Un wat sin Unt'roffzier ded wesen,
37
De würd em heimlich ümmer knuffen,
38
Wil't öffentlich verbaden wir.
39
Na, einmal würd de Unt'roffzier
40
Des Abends Instrukschonen lesen,
41
Utführlich sihr un sihr gelihrt.
42
»wir«, säd'e, »Kinder, sünd Soldaten,
43
Auf uns beruhn die Heldentaten,
44
Vor allen auf Attolleri,
45
Un niderträchtig, Jungens, wir't,
46
Wenn einer von der Kumpani
47
Das nicht zu jeder Stunde wüßt
48
Und es im Busen in sich trägt:
49
Gottlob! Ich bün Attollerist. –
50
Nu antwurt, Knak der zweite«, rep'e,
51
»was büst du, wenn dich einer frägt?«
52
»ick«, seggt Jehann, »ick bün en Scheper.«
53
As slaten is de Instrukschon,
54
Dunn lett de Unt'roffzier de annern
55
Herute gahn un seggt tau Hannern:
56
»oh, bleib ein bißchen hier, mein Sohn.«
57
Un kriggt em fat't un knufft un pufft
58
Up Hannern in. »Was büst du, Schuft?
59
En Scheper büst du? – Na, da soll doch ein
60
Zehntausend Donnerwetter schlagen
61
Zehn Klafter in die Erd hinein!
62
Ihr Kreuzschockschwerenöters müßt
63
Das Hochgefühl im Busen tragen:
64
Gottlob! Ich bin Attolerist.«
65
Un predigt so up Hannern in
66
Un makt dat Hochgefäuhl em klor,
67
Dat't ein noch nah en Virteljohr
68
Em von den Puckel lesen künn.
69
Jehann, de schriwwt en schrewen Breiw
70
An Muttern hen nah Hahnen-Liepen:
71
Sin Lewen wir em doch tau leiw;
72
Hei müggt woll wedder Lämmer gripen,
73
Hei müggt woll wedder Hanschen knütten
74
Un achter'n Durenrämel sitten,
75
Hei müggt woll wedder Hamel häuden
76
Un wull sin Schüten nich mihr slahn,
77
Hei wüßt nu, wo't em sülwen dahn.
78
Un all de velen Scheper-Leiden,
79
De düchten jitzt em Kleinigkeit,
80
Un ok de Schap ehr Upsternatschigkeit,
81
De höll hei jitzt man vör Pläsier,
82
Denn't upsternatschte Veih up Irden wir
83
Sin grot Kanon un de Herr Unt'roffzier.
84
Na, Mutter Knaksch, de durt't denn sihr
85
Un makt sick endlich up de Bein,
86
Will doch mal dor taum Rechten seihn
87
Un fröggt sick ruppe nach Swerin
88
Un fröggt dor ümmer nah den Herrn
89
Attolleristen Hanne Knaken.
90
Sei wisen ehr nah de Kasern,
91
Un as sei dor von Hannern spraken,
92
Dunn wisen s' ehr en En'nlang wider.
93
Dor stunn denn nu de Unt'roffzierer
94
Un hadd uns' Hannern in de Mak
95
Un knufft un pufft up Hannern in.
96
Dunn ward uns' Mutter falsch tau Sinn,
97
Kümmt ran un seggt: »Is dat 'ne Sak?
98
Wat hett Em min lütt Hanning dahn?
99
Wo kann Hei mi dat Kind hir slahn?
100
Wat stött Hei im dat Jünging?« seggt s',
101
»kann Hei nich seggen: Hanning, so,
102
Un dreih di links un dreih di rechts –
103
Denn deiht dat leiwe Kind dat jo.
104
Täuw! Ick ward nah'n Großherzog gahn.«
105
Na, dat is gaud! Geseggt, gedahn.
106
Sei geiht glik an de richt'ge Smäd';
107
Paul Friedrich was't, de dunn regiert,
108
De hürt up jeden sine Red',
109
Un einen gauden Herren wir't
110
Un sihr för den gemeinen Mann.
111
Hei hürt oll Knaksch ok fründlich an,
112
Doch endlich seggt hei: »Mutter, nein!
113
Loslassen? Nein, das kann nicht sein!«
114
Doch Mutter lett nich af mit Quälen,
115
Hei süll ehr doch den Jungen laten.
116
»das«, seggt hei, »kann ich nicht befehlen,
117
Wer's einmal ist, der bleibt Soldat;
118
Und wer den bunten Rock anhat,
119
Der wird auch tüchtig exerziert.«
120
Un wull de Ollsch en Daler schenken,
121
Wil dat ehr Bidden em doch rührt,
122
Un in de Tasch herinne grep'e.
123
»je«, seggt de Ollsch, »Sei möten ok bedenken,
124
Ehr Ort, de hett ok süs nicks lihrt,
125
Un min Jehann, dat is en Scheper.«
126
Ick denk, Paul Friedrich lacht sick scheiw.
127
»na, hest den Jung'n doch woll tau leiw?«
128
Seggt hei, »ick will in desen Dagen
129
De Sak mi ganz genau befragen,
130
Un wenn dat jichtens passen deiht,
131
Denn sall hei mit di t'rügg nah Liepen
132
Un sall dor wedder Lämmer gripen.«
133
Oll Knaksch bedankt sick denn un geiht
134
Un kümmt so nah de Wach hendal,
135
Wo Hanning hüt taum irstenmal
136
In vullen Stat as Posten steiht.
137
»jehanning«, seggt s', »nu kümmst du fri,
138
Nu is de Knufferi vörbi,
139
Ick bün bi den Großherzog wesen,
140
De ward den Kirl Leviten lesen.
141
Doch wat hest du hir rüm tau stahn,
142
Kannst du nich in de Stuw' rin gahn?«
143
Uns' Hanne kickt sick ängstlich üm,
144
Ob em ok wer woll reden süht,
145
Un flustert sacht mit halwe Stimm:
146
»hüt is min Ihrendag, leiw Mutting; hüt
147
Bün ick en hellisch grotes Dird
148
Un de dat Ganze kummandiert.«
149
»ih wo?« seggt Mutter, »spaß ok man!«
150
»dat will'ck di wisen«, seggt Jehann
151
Un treckt sin Kes'metz stramm heran
152
Un bröllt nu mäglich: »Wach heraus!«
153
Un Unt'roffzier un Attolleristen
154
Un Leutnant, allens stört herut.
155
De Leutnant fröggt: »Was ist denn los?
156
Schildwache, wie? Was gibt's? Was ist denn?«
157
Un Hanning süht so fründlich ut
158
Un seggt: »Ne, hir is nicks gescheihn.
159
Herr Leutnant, ne, ick rep man bloß,
160
Min Mutting wull't doch ok mal seihn.«
161
Na, nu geiht denn de Leutnant los,
162
Un wenn so'n Leutnant richtig schellt:
163
»ein Himmel Donnerwetter Kreuz
164
Millionen heilig Schwerenot!«,
165
Denn bäwert unner em de Welt,
166
Un knicken, knacken, knastern deiht s'!
167
Acht Wochen lang bi Water un bi Brod
168
Un Standrecht, Kugel, streng' Arrest
169
Un teihn Johr Festung sünd dat best,
170
Wat uns' lütt Hanning kriggt tau hüren.
171
Taum Glücken äwerst müßt't passieren,
172
Dat de Großherzog dortau kem.
173
»was gibt es denn, von Donnerström?«
174
De Leutnant nu, in vullen Iwer,
175
Vertellt dat Stück von Hanne Knaken
176
Un wat hei Gruglichs hadd verbraken.
177
Dunn fängt Paul Friedrich an tau lachen
178
Un seggt tau em: »Hier lernen Sie, mein Lieber,
179
Aus jedem Holz ist ein Apoll zu schnitzen,
180
Aus jedem ist ein Held zu machen,
181
Ein jeder Stand hat seinen alten Fritzen
182
Und Cäsar und Napoleon;
183
Selbst aus'm Schneider hat man schon
184
Den Helden sich entpuppen sehn,
185
Wie es zu Fehrbellin geschehn –
186
Doch wat en Scheper is, dat bliwwt en Scheper.«
187
Un Hanne Knaken ranne rep'e:
188
»gah man taurügg nah Hahnen-Liepen,
189
Du kannst dor wedder Lämmer gripen.«